Tập luyện hết mình, tăng tốc hết sức để thi đấu triathlon? Điều đó là tốt. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều mẹo khác giúp bạn giảm bớt áp lực lên cơ thể mà vẫn đạt được tốc độ thi đấu tối đa. Đừng bỏ lỡ một phần hiệu suất của mình nếu chưa tối ưu hóa thiết bị thi triathlon bên cạnh quá trình tập luyện.
Tập luyện luôn là yếu tố then chốt quyết định chiến thắng, chứ không phải bạn chỉ cần sắm một chiếc mũ aero mới hay mang thêm ống chân là có thể đạt được. Thành công đòi hỏi bạn phải duy trì cường độ tập luyện ổn định, nghỉ ngơi hợp lý và nạp nhiên liệu đúng cách. Nâng cấp trang bị chỉ nên được xem là bước cuối cùng, giúp bạn mở khóa thêm 1% hiệu suất còn lại. Dù chỉ là 1% nhỏ nhoi, nhưng trong thi đấu triathlon, đó chính là lợi thế quyết định sự khác biệt.
Dưới đây là một vài những thiết bị triathlon xứng đáng được nâng cấp nếu bạn muốn nâng tầm hiệu suất của mình.
1. Bộ Trisuit khí động học
Nếu bạn đã có một bộ Trisuit trước đó, bạn rất yêu thích nó nhưng hãy cân nhắc thay đổi nếu bạn đã sử dụng nó khá lâu do các bộ đồ Trisuit hiện tại đã được nâng cấp lên thành một bộ Trisuit khí động học, giảm lực cản không khí, giúp vận động viên thi đấu nhanh và hiệu quả hơn.
Chất liệu Trisuit cũng được tinh chỉnh lên tối đa để mang lại cảm giác ôm sát như làn da thứ hai mà gây khó chịu, bó buộc. Các loại vải chuyên dụng với nhiều texture (kết cấu) khác nhau được sử dụng ở từng vị trí để tối ưu luồng khí và giúp bạn di chuyển xuyên qua không khí hiệu quả hơn mà không cần tốn thêm sức.
Và ngay cả những chi tiết mà bạn không quá để ý như vị trí túi và thiết kế túi, chúng cũng được tinh chỉnh qua nhiều phiên bản để đạt sự cân bằng giữa tính tiện dụng và khí động học.
Đối với các cự ly Ironman, lợi thế của bộ Trisuit khí động học là giúp bạn giảm vài phút trong phân đoạn đạp xe mà không cần đạp mạnh hơn. Kết quả này đã được các thương hiệu chứng minh: Khi nâng cấp sang một bộ Trisuit khí động học hơn, bạn có thể tiết kiệm trung bình từ 2 - 8 watt (công suất đạp xe) trên xe đạp.
2. Ống chân khí động học
Hầu hết, trong các cuộc đua Triathlon, các vận động viên đều sử dụng thêm ống chân khí động học, mang nhiều khi đạp xe. Thậm chí, một số người còn tranh thủ thời gian ở chặng T1 (bơi) nếu đó là một cuộc thi bơi không wetsuit, để tiết kiệm thời gian thay đồ trong chặng chuyển tiếp.
Nguyên lý cơ bản của ống chân là dùng vật liệu chuyên dụng được thiết kế để tối ưu luồng khí, tất nhiên, có chất liệu này sẽ thi đấu tốt hơn là da trần. Đôi chân luôn tạo ra một diện tích tiếp xúc đáng kể với gió. Vì vậy, việc mang ống chân sẽ giúp bạn tiết kiệm đáng kể một lượng watt đáng kinh ngạc.
Ưu điểm của ống chân khí động học so với tất aero
Ưu điểm của ống chân so với tất aero là bạn có thể đeo chúng bên dưới wetsuit (vì bạn không được phép mang tất khi bơi), do đó, bạn có thể tiết kiệm được thời gian tại chặng chuyển tiếp.
3. Waxed chain (Sên xe phủ sáp)
Có thể việc sở hữu một sên xe mới không phấn khích hay kích thích bằng một việc có bộ đồ thi đấu mới. Nhưng đừng chủ quan, vì nó thật sự tạo ra sự khác biệt rất lớn cho thời gian đạp xe của bạn.
Các vận động viên chuyên nghiệp hay tay đua đạp xe đều ưa chuộng sên xe phủ sáp, cũng bởi có nhiều lý do chính đáng:
Bộ truyền động xe đạp sạch hơn, tạm biết các vết dầu bắn tung tóe trên bắp chân.
Sên xe phủ sáp tạo ra tác động lớn lên hiệu suất của bộ truyền động. Bao nhiêu lực bạn tạo ra sẽ được truyền tới bánh sau hiệu quả. Chỉ với một thay đổi nhỏ nhưng lượng thời gian có thể tiết kiệm được trên quãng đạp xe cự ly Ironman thực sự đáng kinh ngạc và rất khủng.
Và hóa ra, sên phủ sáp còn giúp bạn tiết kiệm tiền bảo trì linh kiện trong dài hạn!
4. Chuyển từ mũ bảo hiểm đường trường (road helmet) sang mũ TT aero chuyên dụng
Việc chuyển từ mũ bảo hiểm đường trường sang mũ TT chuyên dụng là một chiến lược quan trọng để tăng tốc. Mặc dù chúng ta cũng phải thừa nhận rằng những chiếc mũ TT hiện đại có thiết kế khí động học đang ngày càng trở nên hơi quá khổ hoặc kỳ lạ. Tuy nhiên, bạn không nhất thiết phải lựa chọn những mẫu mũ có thiết kế phình to hay phức tạp nhất.
Ngay cả khi tối ưu triệt để tư thế cơ thể thì việc chuyển sang một dòng mũ thiết kế khí động học vẫn giúp giảm lực cản đáng kể của gió. Rút ngắn xuống tổng thời gian đạp xe trong một cuộc thi Ironman!
5. Nâng cấp bánh sau dạng đĩa hoặc dùng nắp che bánh đĩa
Việc nâng cấp bánh đĩa cũng có thể tiếp tục giảm lực cản, tối ưu khí động học và tăng hiệu suất khi đạp. Lý do là vì khi bỏ đi cấu trúc nan hoa truyền thống, luồng khí trở nên ít hỗn loạn hơn. Và khi có gió quẩn nhẹ từ phía sau hoặc bên hông, bánh đĩa có thể hoạt động như một cánh buồm đẩy bạn tiến lên.
Bánh đĩa phía sau cũng có lợi thế là giúp xe ổn định hơn khi gặp gió ngang, theo chuyên gia từ Parcours đã nói: "Một bánh sau sâu hơn thực sự cải thiện độ ổn định khi gặp gió ngang. Bởi vì nó đẩy tâm áp lực về phía sau, xa khỏi bánh trước - vốn là nguyên nhân gây rung lắc xe khi đạp".
Tuy nhiên, bánh đĩa full cũng là một khoản đầu tư khá đắt đỏ. Bạn có thể cân nhắc sử dụng nắp bánh che đĩa để tiết kiệm chi phí. Khi thật sự thấy hiệu quả từ nó, đam mê tốc độ, hãy ra quyết định lắp full bánh đĩa sau.
Hãy cứ yên tâm là các bánh đĩa như vậy hoàn toàn hợp lệ tại các giải Ironman và sự kiện của World Triathlon. Song, hiệu suất cải thiện bao nhiêu phần trăm còn phụ thuộc vào địa hình đua nữa do trọng lượng xe tăng thêm đôi chút, mà đường đua dốc sẽ gặp khó khăn nếu xe nặng. Vậy nên, bạn có thể cân nhắc thêm về địa hình đua trước khi nâng cấp bánh sau.
6. Lốp xe
Lốp xe quá nặng sẽ tạo ra nhiều lực cản khi lăn, bạn cũng sẽ tốn nhiều công sức hơn để đạp xe. Trong triathlon, việc chọn lốp là bài toán cân bằng giữa: giảm lực cản lăn, khí động học và trọng lượng so với khả năng chống thủng và độ bám đường.
Trên thực tế, một chiếc lốp TT thuần aero có thể chạy nhanh nhưng nó dễ bị thủng, thậm chí khiến bạn dễ ngã hơn khi ôm cua. Bạn có thể xem thêm mặt đường thi và thời tiết của các cuộc đua tiếp theo để lựa chọn được lốp xe phù hợp nhất nhé!
7. Bình nước aero và hệ thống hydration aero
Việc chọn bình nước và vị trí đặt bình nước ảnh hưởng trực tiếp đến lực cản mà xe tạo ra. Một vị trí thông minh sẽ giúp bạn đạp nhanh hơn. Gần đây, World Triathlon và Ironman đã áp dụng các quy định mới giới hạn lượng nước bạn được mang và vị trí được phép gắn.
Sau phân tích, kết luận chung lại là tránh gắn bình nước ở ống down tube (ống dưới xe đạp). Bạn có thể cân nhắc chuyển gắn bình ra phía sau yên, dùng bình aero thay vì bình tròn, thậm chí, mang nước giữa 2 cánh tay còn nhanh hơn cả.
Và nếu vận động viên nào gặp khó khăn khi lấy bình nước, điều đó có thể khiến bạn bị mất thời gian, giảm hiệu suất thi đấu do thiếu năng lượng, thiếu nước.
8. Dây giày co giãn
Dây giày co giãn giúp bạn xỏ giày trong T2 (chuyển tiếp sau đoạn đạp xe) mà không cần tốn thời gian buộc dây truyền thống. Nó giúp bạn ra khỏi khu vực chuyển tiếp và bước tới chặng chạy bộ nhanh hơn. Dù chỉ tiết kiệm khoảng 20 - 30 giây, nghe có vẻ ít nhưng đủ để làm nên sự khác biệt giữa hạng thường và vô địch thế giới. Song nó còn đảm bảo bạn không phải dừng lại buộc dây lần nào trong suốt phần chạy.
Kết luận
Mỗi thiết bị được nâng cấp chỉ giúp giảm được vài giây, vài phút. Nhưng thử cộng tất cả lại, bạn sẽ rút được một lượng lớn thời gian đáng kể mà không cần bỏ thêm công sức. Vì vậy, tối ưu thiết bị là cách giúp bạn tận dụng tối đa công sức đã bỏ ra, mở khóa ranh giới mỏng manh giữa thành công hoặc không.
Những câu hỏi thường gặp
Tôi nên chạy pace bao nhiêu trong phần thi chạy Ironman?
Chạy Marathon trong Ironman khác với chạy Marathon độc lập. Sau hơn 3.8km bơi, 180km đạp xe, cơ thể bạn đã cạn kiệt dần năng lượng. Do đó, pace chạy phải được xây dựng dựa trên sức bền còn lại chứ không phải pace tối đa. Điều quan trọng nhất là bạn không được phá sức ở chặng đạp xe, giữ công suất ổn định, nạp đủ nước và carbs rồi bước vào cuộc chạy.
Làm sao để cải thiện tốc độ đạp xe trong Ironman?
Đạp xe chiếm gần một nửa tổng thời gian của Ironman, nên chỉ cần cải thiện tốc độ đạp một chút là tổng thời gian giảm đáng kể. Muốn nhanh hơn, hãy tập trọng tâm vào interval (phương pháp tập luyện gián đoạn), cadence cao và các buổi đạp dài ổn định công suất. Song song đó, tối ưu tư thế aero, lựa chọn bánh xe, lốp và trang bị phù hợp sẽ mang lại vài watt miễn phí.
Tôi có thể tăng tốc trong Ironman mà không cần tăng khối lượng tập nhiều hơn không?
Hoàn toàn có thể, miễn là bạn tập thông minh. Nhiều người lầm tưởng muốn nhanh hơn phải tập nhiều hơn, nhưng sự thật là tăng chất lượng sẽ hiệu quả hơn tăng số giờ. Tập kỹ thuật bơi, tập interval, tập chuyển tiếp nhanh, rèn cadence và cải thiện kỹ năng cũng giúp tốc độ tổng thể tăng rõ rệt. Đồng thời, tối ưu dinh dưỡng, hydration, pacing và các thiết bị aero cũng giúp mang lại tốc độ miễn phí. Tuy nhiên, thiết bị không thể bù cho nền tảng yếu, nên bạn cần duy trì thể lực cơ bản.
Có thể dùng tốc độ ở Half Ironman (Ironman 70.3) để thi Full Ironman không?
Thường là không, vì 2 cuộc thi là một cuộc chơi sức bền hoàn toàn khác. Nên xây dựng một chiến lược mới phù hợp với cự ly dài hơn.
Trang bị có thực sự giúp tăng tốc độ thi triathlon không?
Có, nhưng không thần kỳ. Đúng là aero trisuit, ống chân khí động học, bánh đĩa, lốp xịn hay mũ TT có thể giúp bạn tiết kiệm vài watt, vài phút. Nhưng tất cả chỉ phát huy khi bạn có nền tảng thể lực, kỹ thuật và pacing ổn. Nếu kỹ thuật bơi kém, đạp sai nhịp, chạy không bền và dinh dưỡng yếu thì trang bị thi có xịn đến đâu cũng không cứu nổi.
Chủ đề liên quan
![33 mẹo giữ sức bền khi thi đấu Triathlon [Siêu dễ]](https://cdn.hstatic.net/files/1000185761/article/33-meo-giu-suc-ben-khi-thi-dau-triathlon_8a372d08f3e24ad4948b139a38c1e3de.png)
